Akatyst ku czci Bogurodzicy w wykonaniu chóru
Akatyst jest rodzajem hymnu liturgicznego typowego dla chrześcijańskich kościołów wschodnich, zwłaszcza posługujących się językiem greckim.
Treścią hymnu jest pochwała Jezusa Chrystusa, świętego Krzyża, Matki Boskiej lub świętych i męczenników. Akatyst składa się zazwyczaj z 12 kondakionów i 12 ikosów. Najbardziej znany akatyst ku czci Bogarodzicy jest hymnem pochodzącym z przełomu V i VI wieku. Jego autorstwo jest przypisywane świętemu Romanowi Pieśniarzowi.
Był uroczyście śpiewany w podziękowaniu za uratowanie Konstantynopola podczas oblężenia awarskiego w 626 roku. W VIII wieku akatyst dzięki kontaktom Wenecjan ze Wschodem dotarł na Zachód do Włoch gdzie został przetłumaczony na łacinę, stając się inspiracją pobożności maryjnej Średniowiecza. Polski przekład pochodzi z 1965 roku.
Największe zasługi w powrocie Akatystu do liturgii ma święty Jan Paweł II, wskazując na nabożeństwo wspólne dla obu kościołów, jako drogę prowadzącą do pełnej jedności. Wiodącym tematem Akatystu jest udział Matki Boskiej w ziemskim życiu Chrystusa i w Jego kościele.
Pierwsza połowa Akatystu przedstawia historię z życia Maryi od Zwiastowania do Ofiarowania Pana Jezusa w świątyni. Druga połowa, bardziej teologiczna rozważa boską i ludzką naturę Chrystusa oraz dziewictwo Maryi. Akatyst składa się z 24 strof, które w greckim oryginale zaczynają się od kolejnych liter greckiego alfabetu.
Strofy te to na przemian kondakiony (krótkie) i ikosy (dłuższe). Każdy kondakion kończy się refrenem „alleluja“, a ikos – słowami „Witaj, Oblubienico dziewicza“. Akatyst jest modlitwą uwielbienia, łączącą elementy biblijne, dogmatyczne i teologiczne, podkreślając rolę Maryi w dziele zbawienia.
Poniżej można wysłuchać kondakionu oraz ikosu 10. ( Basia Feist )